ಬಣ್ಣದ ಬೆಳಕಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದ ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತ

ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತ ನೋಡಲು ಹಗಲಿಗಿಂತ ರಾತ್ರಿಯೇ ಚಂದ. ರಾತ್ರಿಯ ಕತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಲೇಸರ್ ಸ್ಪಾಟ್ ಲೈಟ್ ಹರಿಸಿದಾಗ ಜಲಪಾತದ ಭೋರ್ಗರೆಯುವ ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ಕಾಮನ ಬಿಲ್ಲಿನ ಬಣ್ಣದ ಹೊಳಪಿನಿಂದ ನಯಾಗರ ರಂಗೇರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ನೋಡಲು ಬರುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ವಿಶಾಲ ಜಲಪಾತದ ಆಗಸದ ಮೆಲೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬಿಂಬಿಸುವ ರಂಗು ರಂಗಿನ ಬಾಣ ಬಿರುಸಿನ ಸುರಿಮಳೆ ದಿಗ್ಭ್ರಮೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜತೆಗೆ ಬಿಳಿಯ ಲೋಹದ ಪುಡಿಗಳು, ಕೃತಕ ಅಗ್ನಿ ಪರ್ವತಗಳು, ನೌಕಾ ಸ್ಫೋಟಕಗಳನ್ನು ಹಾಯಿಸಿ ಅಲ್ಲೋಂದು ಅದ್ಭುತ ಭ್ರಮಾಲೋಕವೇ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಸ್ಮಯ ಸವಿಯಲು ನಯಾಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. 

  ನಯಾಗರಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸಿದ ಬೆಳಕಿಗೂ ಒಂದು ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಥಮಬಾರಿಗೆ 1879ರಲ್ಲೇ ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಕ್ರತಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೆಳಕನ್ನು ಹರಿಸಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಸುಮಾರು 200 ಬಗೆಯ ಬಣ್ಣದ ಬೆಕಿನ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ನಯಾಗರದ ಮೇಲೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಎರಡು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ

ನಯಾಗರ ಅಮೆರಿಕದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಜಲಪಾತ. ಈ ಜಲಪಾತ ಎರಡು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಜಲಪಾತದ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಇನ್ನೊಂದು ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕೆನಡ. ಇವೆರಡರ ಮಧ್ಯೆ ನಯಾಗರ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಈರಿ ಸರೋವರ ಮತ್ತು ಕೆನಡದ ಒಂಟಾರಿಯೋ ಸರೋವರಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವ ಸಣ್ಣ ನಯಾಗರ ನದಿ, ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಜಲಪಾತ ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವುದೇ ಸೋಜಿಗ! ಈ ನದಿಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆನಡ ಇದ್ದರೆ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಇದೆ. ನಮ್ಮ ಜೋಗ್ ಜಲಪಾತದ ರಾಜಾ, ರಾಣಿ, ರೋರರ್, ರಾಕೆಟ್ ತರ ನಯಾಗರ ಕೂಡಾ ಮೂರು ಜಲಪಾತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅವೇ ಅಮೇರಿಕನ್ ಜಲಪಾತ, ಬ್ರೈಡರ್ ಜಲಪಾತ, ಕೆನಡಿಯನ್ ಅಥವಾ ಕುದುರೆ ಬೂಟಿನ ಜಲಪಾತ.  ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ವಾದದ್ದು ಕೆನಡಿಯನ್ ಜಲಪಾತ. ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತದ ಶೇ.  90ರಷ್ಟು ನೀರು ಇಲ್ಲಿಯೇ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಅಮೆರಿಕದ ಭಾಗದಿಂದ ನೋಡಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇನ್ನು ಉಳಿದ ಶೇ. 10ರಷ್ಟು ನೀರು ಅಮೆರಿಕನ್ ಜಲಪಾದಿಂದ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುತ್ತದೆ.  

ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತ ಜೋಗ್ಫಾಲ್ಸ್ ನಷ್ಟು ಎತ್ತರವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದರ ಎತ್ತರ ಕೇವಲ 173 ಅಡಿ. ಆದರೆ ಅದರ ಅಗಲವೇ ನಯಾಗರಕ್ಕೆ ಅಪಾರ ಗಾಂಭೀರ್ಯ ತಂದು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರವಾಸಿಗನೂ ನಯಾಗರ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ 12 ದಶ ಲಕ್ಷ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ನಯಾಗರದ ಸೊಬಗು ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೇ ತಿಂಗಳ ಮಧ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈ ಜಲಪಾತ ನೋಡಲು ಸುಂದರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ರೇನ್ ಕೋಟ್ ಧರಿಸಿ ಗುಂಪುಗುಂಪಾಗಿ ಬೋಟ್ನಲ್ಲಿ ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಾ ಜಲಪಾತದ ಬುಡದವರೆಗೂ ಹೋಗಿಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.

• ನಯಾಗರದ ಕುತೂಹಲ ಸಂಗತಿಗಳು

• ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತ ಸುಮಾರು 12 ಸಾವರ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಿಂದೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ.
• ಈ ಜಲಪಾತ ಗಂಟೆಗೆ 56 ಕಿ.ಮೀ. ವೇಗದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.
• ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ 6 ಮಿಲಿಯನ್ ಘನ ಅಡಿಯಷ್ಟು ನೀರು ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುತ್ತದೆ.
• ಪ್ರತಿ ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ 3,160 ಟನ್ ನೀರು ನಯಾಗರದಿಂದ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.
• 40 ಲಕ್ಷ ಕಿಲೋವ್ಯಾಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಗಳು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
• ನಯಾಗರಕ್ಕೆ ನೀರೊದಗಿಸುವ ಒಂಟಾರಿಯೋದ ಒಡಲು ಕಾಲಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಸುಪಿರೀಯರ್, ಮಿಚಗನ್, ಹುರೊನ್ ಮತ್ತು ಈರಿ ಸರೋವರಗಳು ನಯಾಗರವನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಐದು  ಸರೋವರಗಳ ನೀರು ಜಗತ್ತಿನ ಜಗತ್ತಿನ ಸಿಹಿನೀರಿನ 5ನೇ ಒಂದರಷ್ಟಿದೆ.

ರಕ್ತಹೀರಿ ಬದುಕುವ ಜಿಗಣೆ

ರಕ್ತ ಹೀರುವುದು ಜಿಗಣೆಯ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಗುಣ. ರಕ್ತವೇ ಇದರ  ಆಹಾರ. ರಕ್ತ ಹೀರಲು ಇದರ ದೇಹದ ಎರಡೂ ಕೊನೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ಹೀರುಕೊಳವೆ ಇರುತ್ತೆ. ಎರಡು ಹೀರುಕೊಳವೆಗಳನ್ನೂ ತಾನು ರಕ್ತ ಹೀರುವ ಪ್ರಾಣಿಯ ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಊರಿ, ಗೋಂದು ಹಾಕಿ ಅಂಟಿಸುತ್ತೆ. ಯಾವುದರಿಂದ ಬೇಕಾದರೂ ರಕ್ತ ಹೀರಬಲ್ಲ ಸಾಮಥ್ರ್ಯ ಜಿಗಣೆಗೆ ಇದೆ. 

ಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದೇಶದ ನೀರಿನ ಹರಿವು ಜಾಸ್ತಿ ಇರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಜಿಗಣೆಗಳು ಕಾಲಿಗೆ ಎಡತಾಕುತ್ತವೆ. ಹಿಡಿದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಬಿಡದಂತೆ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಜಿಗಣೆ ಥರ ಇದ್ದಾನೆ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. 

•  ಕಚ್ಚಿದರೆ ನೋಯುವುದಿಲ್ಲ

  ಅನೇಕಬಾರಿ ಜಿಗಣೆಗಳು ಕಚ್ಚಿದ್ದು ನಮಗೆ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ಕಚ್ಚಿದರೆ ನೋವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾಣಿಯ ಮೈಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡ ನಂತರ ರಕ್ತ ಸ್ರಾವವು ನಿಲ್ಲದಂತೆಮಾಡಲು ಹಿಸ್ಟಮೀನ್ಗಳನ್ನು, ಹಿರುಡಿನ್ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ರಕ್ತ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟದಂತ ದೃವ್ಯಗಳನ್ನು ಬಾಯಿಯಿಂದ ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ಜಿಗಣೆ ಕಚ್ಚಿಬಿಟ್ಟ ನಂತರ ಬಹಳಹೊತ್ತು ರಕ್ತ ಸ್ರಾವವಾಗುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ರಕ್ತ ಹೀರುತ್ತ ಹೀರುತ್ತ ಜಿಗಣೆಯ ದೇಹ ಊದಿಕೊಂಡು ಗಾಳಿತುಂಬಿದ ಬಲೂನ್ ನಂತಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ತಾನೇ ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಜಿಗಣೆಕಚ್ಚಿದಾಗ ಬಹಳಷ್ಟು ರಕ್ತ ಹೋದಂತೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅದು ತಪ್ಪು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತವನ್ನು ಜಿಗಣೆ ಹೀರುತ್ತದೆ. ಇವು ರಕ್ತ ಹೀರುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಖಾಯಿಲೆಗಳು ಹರಡುವುದಿಲ್ಲ. ಕಚ್ಚಿದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತುರಿಕೆಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
 

• ರೋಗ ನಿವಾರಣೆ

ಜಿಗಣೆಗಳು ರೋಗವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಇದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತ ಪೂರ್ವ ಒಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಿಗಣೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ವೈದ್ಯ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ತಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಜಿಗಣೆಗಳು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದವು.  ಆಯುರ್ವೇದ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಈ ಜೀವಿಯ ಬಳಕೆ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಡೆದುಬಂದಿದೆ. ಸಕ್ಕರೆ ಖಾಯಿಲೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಗ್ಯಾಂಗ್ರೀನ್ ಗುಣಪಡಿಸಲು ಈಗಲೂ ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ದೇಹದ ಉಷ್ಣಾಂಶವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಸಮತೋಲನ ಕಾಪಾಡಲು ಇವು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ.

• ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಅಥಿತಿ 

ಅತಿಯಾಗಿ ಮಳೆಯಾಗುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇವು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಮಳೆಯಾಗದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಬರಗಾಲದಲ್ಲಿ, ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ಜಿಗಣೆಗಳು ಅಜ್ಞಾತವಾಸಕ್ಕೆ ಹೊರಟು ಹೋಗುತ್ತವೆ -ಮಣ್ಣೊಳಗೆ. ದೇಹದ ತೂಕ ಶೇ. 90ರಷ್ಟು ಇಳಿದರೂ ಇವು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಇರಬಲ್ಲವು. ಮಳೆ ಬಂದಾಗ ಮತ್ತೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಗೊಂಡು ಯಾವುದಾದರೂ ಪ್ರಣಿಯು ನಡೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದರ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಿಬಿಟ್ಟು ಹಬ್ಬದೂಟ ಸವಿಯುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಂದು ಇವು ಪದೇ ಪದೇ ರಕ್ತ ಹೀರುವುದಿಲ್ಲ. ತನಗೆ ಬೇಕಾದಷ್ಟನ್ನು ಒಮ್ಮೆಲೇ ಹೀರಿಬಿಡುತ್ತವೆ.

ಇವು ತಮ್ಮ ತೂಕಕ್ಕಿಂತ 5 ಪಟ್ಟು ಜಾಸ್ತಿ ರಕ್ತ ಹೀರಬಲ್ಲದು. ಹೆಚ್ಚುಳಿದ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶಗಳನ್ನು ತನ್ನಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೆ ಕಂಠಪೂರ್ತಿ ರಕ್ತ ಹೀರಿದ ಬಳಿಕ ಒಂದು ವರ್ಷದ ತನಕ ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೇ ಇರಬಲ್ಲವು. ಈವೇಳೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಟ್ಟ ಆಹಾರವನ್ನೇ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇವು 7 ಮಿ.ಮೀಟರ್ ನಿಂದ 25 ಸೆಂಟಿ ಮೀಟರ್ ನಷ್ಟು ಉದ್ದವಿರುತ್ತವೆ. ಜಿಗಣೆಗಳಲ್ಲಿ 650 ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉಪ್ಪಿಲ್ಲದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ, ಕೆಸರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಜಿಗಣೆ ಮಾಲಿನ್ಯ ಸೂಚಕವೂ ಹೌದು. ಯಾವ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಜಿಗಣೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆಯೋ ಆ ಕಾಡುಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಾಲಿನ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಲಿಂಬೆ ಹಣ್ಣಿನ ರಸವನ್ನು ಕಾಲಿಗೆ ಲೇಪಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳ ಕಡಿತದಿಂದ ಪಾರಾಗಬಹುದು.

ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಅಂಗಿ ಧರಿಸುವ ಗೋಸುಂಬೆ....

ಯಾರಾದರೂ ಆಡಿದ ಮಾತಿನಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಅವರನ್ನು ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವ ಊಸರವಳ್ಳಿ (ಗೋಸುಂಬೆ) ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಹಾಗಾದರೆ ಗೋಸೂಂಬೆಗೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ತನ್ನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇದೆಯೇ? ಹೌದಾದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಗುತ್ತಾಗುತ್ತದೆ ಯಾವ ಬಣ್ಣದ ಎಲೆಯ ಮೇಲೋ, ಹೂಗಳ ಮೇಲೋ, ಬಂಡೆಯ ಮೇಲೋ ತಾನು ಇರುವುದು?  ಅದು ಹೇಗೋ ಗೊತ್ತಾದರೂ ಮೈಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾದರೂ ಏತಕ್ಕೆ?  ಹೀಗೆ ಎಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಗೋಸುಂಬೆ ತನ್ನೊಳಗೇ ಅಡಗಿಸಿ ಕೊಂಡಿದೆ ಅಲ್ಲವೇ?

• ಉತ್ತರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳೋಣ ಬನ್ನಿ

 ಗೋಸುಂಬೆಗಳು ಬಹಳ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ಸರಿಸೃಪಗಳು. ಇವು ಹಲ್ಲಿಗಳ ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. ಬೇರೆ ಹಲ್ಲಿಯಂತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಬಂಡೆಯೋಳಕ್ಕೆ ನುಸುಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಇವುಗಳಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಇದರ ಬೇಟೆಗೆ ಹಾವು, ಹದ್ದು, ಗಿಡುಗ ಕಾಡು ಬೆಕ್ಕು ಮುಂತಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಸದಾ ಹೊಂಚು ಹಾಕುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ವಂಚಿಸುವ ಚಾಣಾಕ್ಷ ಈ ಗೋಸುಂಬೆ. ಎಲೆಯ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣ, ಒಣಗಿದ ಎಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಕಂದು ಬಣ್ಣ, ಹೂಗಳ ಮಧ್ಯೆ ನೀಲಿ. ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮನ್ನು ವೈರಿಯಿಂದ ಮರೆಮಾಚುತ್ತವೆ. ಇದು ಗೋಸುಂಬೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರ.

ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳಂತೆ ಚಲನ ವಲನಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ ಇರುವುದು ನರಗಳ ಕೈಯಲ್ಲಿ. ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಎಡ್ರಿಯಾನ್ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಸಹ ಚಲನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಂತೆಯೇ ಗೋಸುಂಬೆಗಳು ಅವು ನಿಂತಿರುವ ಜಾಗಗಳಿಗೆಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದಿಸಲು ಈ ಎಡ್ರಿಯಾನ್ಗಳೇ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ.

 ನಮಗೆ ಇರುವಂತೆ ಚರ್ಮದ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪಿಗ್ಮೆಂಟ್ (ವರ್ಣ ದೃವ್ಯ) ಗೋಸುಂಬೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಆದರೆ ಗೋಸುಂಬೆಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಪಿಗ್ಮೆಂಟ್ ಇರುತ್ತದೆ ಬೇರೆ ಬಣ್ಣಗಳಿಗೋಸ್ಕರ. ಇದಕ್ಕೆ ಕ್ರೋಮ್ಯಾಟೋಫೋರ್ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಗೋಸುಂಬೆಗಳ ಮೈ ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಕೆಗೆ ಕ್ರೋಮ್ಯಾಟೋಫೋರ್ಗಳೇ ಕಾರಣ.

ಇವುಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಣ್ಣ ಕಂದು ಮತ್ತು ಹಸಿರು. ಆದರೆ ಕಪ್ಪು, ಕಂದು, ನೀಲಿ, ಹಸಿರು, ಬೂದಿ, ನೇರಳೆ, ಹಳದಿ, ಬಿಳಿ ಇಷ್ಟು ವರ್ಣವನ್ನು ಒಂದು ಗೋಸುಂಬೆ  ತಾಳಬಹುದು. ಗೋಸುಂಬೆಗಳು ಯಾವ ಬಣ್ಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತೋ ಆ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತನ್ನ ಮೈ ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ತಪ್ಪು. ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಅವಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನೇ ಗೋಸುಂಬೆ ಸದಾ ಬದಲಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆರಂಭದಿಂದ ಮುಕ್ತಾಯ ವಾಗುವಂತೆ ವರ್ಣಚಕ್ರವನ್ನೇ ನಿಮರ್ಿಸುತ್ತೆ. ತಾನು ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿರುವ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಧರಿಸುವುದೇ ವಿನಃ ಹಿನ್ನೆಯ ಬಣ್ಣವನ್ನಲ್ಲ. ಬಹುತೇಕ ಗೋಸುಂಬೆಗಳು ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು, ವಾತಾವರಣ, ಮತ್ತು ಸಂವೇದನೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಇವು ತಮ್ಮ ಮೈ ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಮೈ ಹೊಳೆದರೆ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪಾಗುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಇವು ತಮ್ಮ ಮೈ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು.

ಗೋಸುಂಬೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು 

 ಗೋಸುಂಬೆಗಳು ವಿವಿಧ ನಮೂನೆಯ ಗಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಎರಡು ಸೆ.ಮೀನಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕ ಗಾತ್ರದಿಂದ ಹಿಡಿದು 60 ಸೆ.ಮೀ ವರೆಗಿನ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಗೋಸುಂಬೆಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಫ್ರಿಕಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಯುರೋಪ್, ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಅರೇಬಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಗೋಸುಂಬೆಗಳ ನಾಲಿಗೆ ಅವುಗಳ ದೇಹದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ನಾಲಿಗೆಯಲ್ಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ಅಂಟಿನ ದೃವ ಇರುತ್ತದೆ. ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಹುಳ ಹಪ್ಪಟೆಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಮುಗಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾಲು ಮತ್ತು ಬಾಲಗಳು ವಸ್ತುವಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಇವು ಕುಳಿತು ಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು. ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಗೋಸುಂಬೆಗಳು ವಿದ್ಯಾ ಪಾರಂಗತವಾದರೂ ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಅವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಮೂಟೆ ಹೊರುವ ಬಸವನ ಹುಳು

ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೊಂದು ಶಂಖದ ಮೂಟೆ, ಎಂಜಲು ತುಂಬಿದ ಮೈ, ಮುಟ್ಟಲು ಹೇಸುವಷ್ಟು ಮೃದು ಮಾಂಸ ಖಂಡ. ಇದೆಲ್ಲಾ ಬಸವನ ಹುಳುವಿನ ದೇಹದ ಆಕಾರ. ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಎಂಜಲು ಸುರಿಸುತ್ತಾ ತೆವಳುವ ಇವುಗಳ ನಡಿಗೆ ಸಾಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ ಅನ್ನುವಷ್ಟು ನಿಧಾನ. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಏನಾದರು ಎಡವಿದರೆ ಎಲುಬಿಲ್ಲದ ಇದರ ದೇಹ ಕೂಡಲೇ ಬೆನ್ನಮೇಲಿನ ಚಿಪ್ಪೊಳಗೆ ಬಚ್ಚಿಕೊಂಡುಬಿಡುತ್ತದೆ. ಬಸವನ ಹುಳು ಸುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಸ್ಪಂದಿಸುಸುವ ರೀತಿ ಇದು.

 
ಬಸವನ ಹುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸಿದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವು ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ಜೀವಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲಿರುವ ಚಿಪ್ಪೇ ಇವುಗಳಿಗೆ ಮನೆ. ತನಗೆ ಅಪಾಯ  ಎದುರಾಗಿದೆ ಎಂದು ಗುತ್ತಾದ ಕೂಡಲೇ ಇವು ಶಂಖದ ಆಕಾರದ ಚಿಪ್ಪಿನ ಕವಚದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಚಿಪ್ಪುಗಳು ಪರಭಕ್ಷಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಹುಳುವಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ನೆಲದ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸುವ ಹುಳಗಳು  ಬದಲಾಗುವ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮಥ್ರ್ಯ ಹೊಂದಿವೆ. ತೇವವಿರವ ಅಥವಾ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಹುಳಗಳಿಗೆ ತೆಳ್ಳಗಿನ ಚಿಪ್ಪಿದ್ದರೆ. ನೆಲದ ಮೇಲಿರುವ ಹುಳಗಳ ಚಿಪ್ಪು ದಪ್ಪವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಕೆಲವು ಬಸವನ ಹುಳಗಳು ಎರಡರಿಂದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಚಿಪ್ಪಿನಲ್ಲಿಯೇ ತಮ್ಮನ್ನು ಬಂಧಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಬಿಲವಾಸಿ ಬಸವನ ಹುಳಗಳು ಸಹ ಇವೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಿಲದಿಂದ ಇವು ಹೊರಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. ವಾತಾವರಣ ಬಿಸಿ ಮತ್ತು ಶುಷ್ಕವಾಗಿದ್ದರೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ 7 ರಿಂದ 15 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ವರೆಗೆ ಬಿಲತೋಡಿಕೊಂಡು ತಣ್ಣನೆ ಇದ್ದುಬಿಡುತ್ತವೆ. ಮಳೆ ಬಂದು ಭೂಮಿ ಮೆತ್ತಗಾಗುವ ವರೆಗೂ ಇವು ಹೊರಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಹುಳಗಳ ಆಯಸ್ಸ 4 ರಿಂದ 5 ವರ್ಷ.

ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಯ ಭಾಗ

ಬಸವನ ಹುಳಗಳು ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಯ ಮಹತ್ವದ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿವೆ. ಇವು ಪಕ್ಷಿ, ಸರೀಸೃಪ ಮತ್ತು ಜಲಚರಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಆಹಾರ. ಮಾನವರು ಸಹ  ಇವುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಬಹುದು. ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಸವನ ಹುಳುವಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಬಗೆಬಗೆಯ ಖಾದ್ಯಗಳು ತುಂಬಾ ಜನಪ್ರಿಯ.  

ಬ್ಲೇಡ್ ಮೇಲೂ ನಡೆಯಬಲ್ಲದು

ಬಸವನ ಹುಳು ಸ್ನಾಯುಗಳನ್ನು ಸರಣಿ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿ ಹಿಗ್ಗಿಸುವ ಮತ್ತು ಕುಗ್ಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಾದದಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಚಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಹಾಯವಾಗಲಿ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅಂಟಿನಂತಹ ಲೋಳೆಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇವು ಚಲಿಸುವ ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಲೋಳೆಗಳ ಗುರುತುಗಳು ಅಂಟಿರುತ್ತವೆ. ಇವು ಹೊರಹಾಕುವ ಲೋಳೆಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ  ಎಂಥ ಹರಿತವಾದ ವಸ್ತುಗಳಮೇಲೆ ಸಹ ಸರಾಗವಾಗಿ ನಡೆಯಬಲ್ಲವು. ಹರಿತವಾದ ಬ್ಲೇಡಿನ ಮೇಲೆ ನಡೆದರೂ ಇವುಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಗಾಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

 ಉಭಯ ಲಿಂಗಿಯ ಜೀವಿ

ಬಸವನ ಹುಳು ಬೆಳೆದಂತೆ ಇವುಗಳ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲಿನ ಚಿಪ್ಪು ಸಹ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಚಿಪ್ಪುಳು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಆಕಾರದದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ.  ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 7 ಸಾವಿರ ಜಾತಿಗಳಿವೆ.  ಇವಕ್ಕೆ ಎರಡು ಜೊತೆ ಸ್ಪರ್ಶಾಂಗಗಳು ಇದ್ದು, ಉದ್ದನೆಯ ಸ್ಪರ್ಶಾಂಗದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣುಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಬಿಸಿಲೆಂದರೆ ಆಗಿಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಂಪಾದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇವು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತವೆ. ಇವು ಉಭಯಲಿಂಗಿಯ ಜೀವಿಗಳು. ಎಲ್ಲಾ ಹುಳುಗಳೂ ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಸಲಕ್ಕೆ ಇವು 85 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮಾತ್ರ ಮರಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಹುಳಗಳಿಗೆ ಕಿವಿಯಿಲ್ಲ. ಕಣ್ಣು ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ಪರ್ಶಾಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಇವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿವೆ. ಇವು ತಮಗಿಂತಲೂ ಹತ್ತುಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾರ ಹೊರಬಲ್ಲವು. ಸಕ್ಕರೆ ಅಥವಾ ಉಪ್ಪು ಬಸವನ ಹುಳಗಳಿಗೆ ಮಾರಕ. ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಉಪ್ಪು ಅಥವಾ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಬೀರಿದರೆ ಇವು ಸತ್ತು ಹೋಗುತ್ತವೆ.

ಗೀಜಗ ಹಕ್ಕಿಯ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವ ಸೋಜಿಗ!

ಗೂಡು ಹೆಣೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಗೀಜಗನನಿಗೆ ಎಷ್ಟೊಂದು ಶೃದ್ಧೆ, ಆಸಕ್ತಿ. ನಿಗಕ್ಕೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ಇದು ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವುದು ತನ್ನ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಆಕರ್ಶಿಸಲು. ತನ್ನದಾದ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಸಂಸಾರ ಹೂಡಲು. ಗೂಡನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಾ ತನ್ನ ಮರಿಗಳಿಗೆ ಬದುಕನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವ ಅದಮ್ಯ ಆಸೆ ಈ ಹಕ್ಕಿಗೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಭವಿಷ್ಯ ರೂಪಿಸುವ ಕಾಳಜಿ. ಇಕ್ಕಳದಂಹ ತನ್ನ ಚಿಕ್ಕ ಚುಂಚಿನಲ್ಲಿ ಸಟಸಟನೆ ನೇಯುವ ಇದರ ಕಸೂತಿ ಕೆಲಸ ಯಾವುದೇ ಯಂತ್ರಕ್ಕೂ ಸರಿಸಾಟಿಯಾಗಲಾರದು. ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವ ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಎಳೆಯೂ ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಬಿಗಿದು ಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರ ರಚನೆಯನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಇದುವರೆಗೆ ಯಾರಿಗೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ.

ಆಫ್ರಿಕ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುವ ಗೀಜಗ
ನೋಡಲಿಕ್ಕೆ ಗುಬ್ಬಿಯಷ್ಟೇ ಚಿಕ್ಕದು. ಇದು ಗುಬ್ಬಿಯ ಸಂತತಿಗೆ ತೀರಾ ಹತ್ತಿರ ಕೂಡಾ. ಆದರೆ ಇದರ ಗೂಡು 30 ರಿಂದ 60 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ನಷ್ಟು ಉದ್ದವಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸಂಘ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತವೆ. 

ಗೀಜಗನ ಕಾಲೊನಿ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭತ್ತದ ತೆನೆಕಟ್ಟುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಿ..ಚಿ...ಚಿವ್...ಚಿವ್ ಎಂದು ಹಾಡಿಕೊಂಡು ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶ, ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಜಾಲಿ-ಮುಳ್ಳುಕೊಂಬೆ, ತಾಳೆಮರದ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ಜೋಕಾಲಿಯಂತೆ ಗೂಡುಗಳು ತೇಲಾಡುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.  ಜೊಂಡು ಹುಲ್ಲು, ತೆಂಗಿನನಾರು ಮುಂತಾದ ಕಸಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಕಟ್ಟಿದ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಈ ಗೂಡು ಎಂಥಾ ಬಿಸಿಲು ಮಳೆಗೂ ಜಗ್ಗದೇ ಮರದ ಕೊಂಬೆಗಳಿಗೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮ ಒಂದೇ ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಾರು ಗೂಡುಗಳು ನೇತಾಡುತ್ತಾ ಅಲ್ಲಿ ಗೀಜಗನ ಕಾಲೋನಿಯೇ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
  

 ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವ ಬಗೆ ಹೇಗೆ?

ಈ ಗೂಡು ಉದ್ದನೆಯ ಬಾಲದ ಮೂಲಕ ಕೆಳಮುಖವಾಗಿ ಜೋತುಬಿದ್ದರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕೆಳಗಿನಿಂದ ಗೂಡನ್ನು ಪ್ರವೇಶಬೇಕು. ಗೂಡಿನ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರ ಕಿರಿದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾವುಗಳಿಂದ ಮರಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ತೆಳ್ಳಗಿನ ಕೊಂಬೆಗಳ ತುತ್ತ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಗೀಜಗ ಗೂಡನ್ನು ಹಸಿರಾದ ಎಳೆಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅವು ಒಣಗಿದ ನಂತರ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುತ್ತದೆ. ಗೂಡು ಕೊಂಬೆಗಳಿಗೆ ಭದ್ರವಾಗಿ ಹೆಣೆದಿರುತ್ತದೆ. ಗೂಡಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದೇ ತನ್ನ ಚೊಂಚಿನಲ್ಲಿ ಅಳತೆ ಪ್ರಕಾರ ಕತ್ತರಿಸಿ ತಂದು ಪರೀಕ್ಷೀಸಿದ ನಂತರವೇ ಗೂಡಿಗೆ ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ.  ಗಂಡುಹಕ್ಕಿ ಗೂಡನ್ನು ಅರ್ಧನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಂತರ ಗೂಡಿನ ಆಕೃತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಸಂಗಾತಿಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಗೂಡು ಸಂಗಾತಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗದಿದ್ದರೆ ಪುನಃ ಹೊಸದಾಗಿ ಗೂಡನನ್ನು ಹೆಣೆಯುತ್ತದೆ ಬಡ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿ. ಗೂಡು ಹೆಣ್ಣುಹಕ್ಕಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದರೆ ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ. ಗೂಡ ಅಪೂರ್ಣವಾಗಿರುವಾಗಲೇ ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿ ಗೂಡನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿ ಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ಇತರರು ಪ್ರವೇಶಿಸದ ಹಾಗೆ ಕೆಳಗಿನ ಬಾಯಿಯವರೆಗೆ ಗೂಡನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ವಿಚಿತ್ರವೆಂದರೆ ಗಂಡುಹಕ್ಕಿ ಗೂಡನ್ನು ಹೆಣೆದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಮರಿಗಳ ಪೋಷಣೆಗೇ ಮೀಸಲಿಟ್ಟು ತನಗಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದು ಗೂಡನ್ನು ಹೆಣೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮರಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಚುಂಚಿಲ್ಲಿ ಕಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಬಂದು ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೀಡುವ ಕೆಲಸವನ್ನಷ್ಟೇ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ಮರಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೋಣೆಯನ್ನೇ ನಿರ್ಮಾಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಗೂಡನ್ನು ಗಟ್ಟುಮುಟ್ಟುಗೊಳಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಒದ್ದೆ ಮಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಂದು ಅಂಟಿಸುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಕಾಲಕ್ಕೂ ಹವಾನಿಂತ್ರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದರ ಗೂಡಿನಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.  

ಮಾಂಸ ಭಕ್ಷಕ ಸಸ್ಯಗಳ ಮಾಯಾ ಜಾಲ

ಹೊರನೋಟಕ್ಕೆ ಇತರ ಸಸ್ಯಗಳಂತಹದೇ ರೂಪ. ಹಸಿರು ತುಂಬಿದ, ಹೂ ಅರಳಿನಿಂತ ಗಿಡ. ಹಾಗೆಂದು ಇವು ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗಡಗಳಂತೆ ಅಲ್ಲ. ಈ ಸಸ್ಯಗಳ ಜೀವನ ಕ್ರಮ ತೀರಾ ವಿಭಿನ್ನ, ವಿಚಿತ್ರ, ವಿಲಕ್ಷಣ  ಮತ್ತು ಭಯಾನಕ.  ಪರೊಕ್ಷವಾಗಿ ಇಡೀ ಜೀವ ಸಂಕುಲಕ್ಕೇ ಆಹಾರ ಒದಗಿಸುವ ಸಸ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ಮಾತ್ರ ಪ್ರಾಣಿ ಪೋಷಕವಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಮಾಂಸ ಭಕ್ಷಕಗಳು!

ಹಾಗೆಂದೊಡನೆ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಬೇಟೆಯಾಡಿ ತಿಂದು ಹಾಕುತ್ತವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ಹಿಡಿಯುವ ಜೀವಿಗಳೆಲ್ಲಾ ತೀರಾ ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರದವು. ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ನೊಣ, ದುಂಬಿ, ಜಿರಲೆ,  ಮಿಡತೆ ಇತ್ಯಾದಿ.  ಆದರೆ ಕಪ್ಪೆ,  ಹಲ್ಲಿ, ಓತಿಕ್ಯಾತ  ಮುಂತಾದ ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೂ ತಿನ್ನಬಲ್ಲ ಸಸ್ಯಗಳು ಸಹ ಇವೆ. ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ಕೀಟಗಳನ್ನೇ ಸರೆಹಿಡಿದು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳಿಗೆ ಕೀಟಾ ಹಾರಿ ಸಸ್ಯ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. 
ಇವು ಒಂದೇ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಲ್ಲ. ಇಬ್ಬನಿಗಿಡ, ಹೂಜಿಗಿಡ, ವೀನಸ್ ಫ್ಲೈಟ್ರಾಪ್, ಬ್ಲಾಡರ್ ವರ್ಟ್ ಇತ್ಯಾದಿ ಆರುನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜಾತಿಯ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಸಸ್ಯಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ವರ್ಗಗಳಿವೆ. ಈ ವಿಲಕ್ಷಣ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಅವು  ಕುಖ್ಯಾತ. ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಪ್ರಾಣಿ ಬೇಟೆಯ ಕ್ರಮ ಎಂಥವರನ್ನೂ ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

   ಏಕೆ ಹೀಗೆ?

ಮಣ್ಣು ತುಂಬಾ ನಿಸ್ಸಾರವಾಗಿರುವ ಅಥವಾ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶವಿಲ್ಲದ. ನಿಸ್ಸಾರವಾಗಿರುವ, ಅದರಲ್ಲೂ ಸಾರಜನಕದ ಅಂಶವಿಲ್ಲದಿರುವ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾಸಾಹಾರಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಕುರಿತು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ ಪುಸ್ತಕ ಬರೆದ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಚಾಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್.  ಈ ವರ್ಗದ ಸಸ್ಯಗಳು ಕೀಟಗಳ ಮಾಂಸವನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಸೇವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇತರ ಸಸ್ಯಗಳಂತೆ ಇವೂ ಸಹ ದ್ಯುತಿ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಯಿಂದಲೇ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ  ಸಸ್ಯಗಳು ಅವು ಪಡೆದ ಮಾಂಸಾಹಾರದಿಂದ ಸಾರಜನಕ ಮತ್ತು ರಂಜಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸೆಳೆದು ದ್ಯುತಿ ಸಂಶ್ಲೇಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. 

ನಿಂತಲ್ಲೇ  ವೈರಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಶಿಸಿ ಕೊಂದು ಹಾಕುವ ಇವುಗಳ ತಂತ್ರವೇ ಸೋಜಿಗ. ಆಶ್ಚರ್ಯವೆಂದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯವೂ ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ.
 
ಇಬ್ಬನಿ ಗಿಡ.
ಈ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಗಿಡದ ಎಲೆಗಳ ತುಂಬ ತಂತುಗಳು ಚಾಚಿನಿಂತಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ತಂತುವಿನ ತುದಿಯಲ್ಲೂ ದ್ರವರೂಪದ ಅಂಟು ಹನಿ ತಾಕಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.  ಇಬ್ಬನಿಯ  ಹನಿಯಂತೆ ಕಾಣುವ ಈ ಜಲದ ಸೆಲೆಯ ಸುತ್ತ ಹಾರಿಬರುವ, ಬಾಯಾರಿದ ಕೀಟಗಳು ಇದರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಅಲ್ಲೇ ಬಂಧಿಯಾಗಿ ಇಬ್ಬನಿ ಗಿಡಕ್ಕೆ  ಆಹಾರ ವಾಗುತ್ತವೆ.

ಹೂಜಿ ಗಿಡ.

ಈ ಗಿಡದ ಎಲೆಗಳು ನೋಡಲು  ಕೊಳವೆಯಾಕಾರದ ಉದ್ದ ಕತ್ತಿನ ಮುಚ್ಚಳವಿರುವ  ಹೂಜಿಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಹೂಜಿಯ  ತೆರೆದ ಅಂಚಿನ ಆಸುಪಾಸಿನಿಂದ ಆಕರ್ಶಕ ದೃವ್ಯ ಹೊರಸೂಸುತ್ತದೆ.  ಇದನ್ನು ಸವಿಯಲು ಬರುವ ಕೀಟಗಳು ಹೂಜಿಯಲ್ಲಿ  ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಹೂಜಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿ ಬೀಳುವ ಕಪ್ಪೆಗಳನ್ನೂ ಜೀಣರ್ಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಈ ಸಸ್ಯ.

ವೀನಸ್ ಫ್ಲೈಟ್ರಾಪ್.
 ಇಬ್ಬಾಗಗೊಂಡ ರಚನೆಯ, ಮಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ವಿನ್ಯಾಸದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರತೀ ಎಲೆಯ  ಅಂಚಿನುದ್ದಕ್ಕೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮ  ಸಂವೇದಿ ತಂತುಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಬಲಿಯೊಂದು  ಈ ತಂತುನ್ನು  ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಸಸ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಆವೇಶ ವಿಸರ್ಜನೆಗೊಂಡು ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಭದ್ರವಾಗಿ ಮಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಬಲಿಪ್ರಾಣಿ ಅದರೊಳಗೆ ಬಂಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಗಾಳಿಗುಳ್ಳೆಯ ಗಿಡ.
ನೀರು ಕುಡಿದ ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಈ  ಸಸ್ಯಗಳು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ನೀರಿನಿಂದ ನಿರ್ವಾತ ಗುಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ಕೀಟಗಳನ್ನು ಈ ಗುಳ್ಳೆಗಳು ತನ್ನೊಳಗೆ ಎಳೆದು ಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. 

ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಗಿಡಗಳ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಬೇಟೆಯಾಡುವ ತಂತ್ರಗಳಿಗೆ ಇವು ನಿದರ್ಶನಗಳಷ್ಟೇ. ಇಂಥಹ ಅನೇಕ ರೋಚಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ.
  

ಕತ್ತಲನ್ನು ಬೆಳಗುವ ಮಿಣುಕುಹುಳ

ಕತ್ತಲ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮೆಲ್ಲನೆ ಹಾರಾಡುತ್ತಾ ಕತ್ತಲ ತೆರೆಯನ್ನು ಸರಿಸುವ ಹುಳಗಳಿವು. ತನ್ನ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಕಾಡನ್ನೆಲ್ಲಾ ಬೆಳಗುತ್ತವೆ. ಕಾಡಿನ ತುಂಬೆಲ್ಲಾ ಬೆಳಕಿನ ಚಿತ್ತಾರ ಮೂಡಿಸಿ ಒಮ್ಮಲೇ ಮೆರೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ರಾತ್ರಿಯಾಗುತ್ತಿದಂತೆ ಬ್ಯಾಟರಿ ಹಿಡಿದು ಹಾಜರಾಗುವ ಈ ಅತಿಥಿಯೇ ಮಿಣುಕುಹುಳ. 

 ದೇಹದಿಂದ ಬೆಳಕನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳಿಗೆ ಮಿಣುಕುಹುಳ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. ಮಿಣುಕುಹುಳ ಬೆಳಕನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ಅದ್ಭುತ. ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸದೇ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಬೆಳಕನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಮಿಣುಕು ಹುಳಗಳ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತು ಇನ್ನೂ ಬೇಧಿಸಿಲ್ಲ. ಮಿಣುಕು ಹುಳಗಳು ತಾವು ವ್ಯಯಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯ ಸುಮಾರು ಶೇ. 10 ರಷ್ಟನ್ನು ಬೆಳಕನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಇಂದಿಗೂ ಒಂದು ಅಚ್ಚರಿಯಾಗಿಯೇ ಉಳೀದುಕೊಂಡಿದೆ.  ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ರಹಸ್ಯ ಬೇಧಿಸಿದರೆ ಈಗಿರುವ ಬಲ್ಬು, ಟ್ಯೂಬ್ಲೈಟುಗಳು ಬೀರುರ ಬೆಳಕನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಬಹುದು.

ಮಿಣುಕು ಹುಳಗಳು ಜೀರುಂಡೆಯ ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ ಕೀಟಗಳಾಗಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 2 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾತಿಗಳಿವೆ. ಅಧಿಕ ಉಷ್ಣಾಂಶವಿರುವ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಹಾರಾಟ ಸರ್ವೇಸಾಮಾನ್ಯ. ಇವುಗಳ ಗಾತ್ರ ಕೇವಲ ಒಂದು ಇಂಚು. 

 

• ಬೆಳಕು ಹೇಗೆ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ?

 ಮಿಂಚು ಹುಳುಗಳಿಗೆ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಕೆಳ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಅಂಗವಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ಕೋಶಗಳು ಆಮ್ಲಜನಕ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಶಾಖರಹಿತ ಬೆಳಕನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ದೇಹದಿಂದ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ಬೆಳಕು ಮಿನುಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಮಿಣುಕುಹುಳುಗಳು  ದೇಹದ ಆಂತರ್ಯದಿಂದಲೇ ಬೆಳಕನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ಕ್ರಮ ಒಂದೊಂದು ಜಾತಿಯ ಮಿಣುಕು  ಹುಳುಗಳಲ್ಲಿ  ಒಂದೊಂದು ತೆರನಾಗಿರುತ್ತದೆ.  ತಮಗೆ ಬೇಕಾದಾಗ ಮಾತ್ರ  ಬೆಳಕನ್ನು ಬೀರಿ ಬೇಡವೆನಿಸಿದಾಗ ಬ್ಯಾಟರಿಯಂತೆ ಸ್ವಿಚ್ ಆಫ್ ಮಾಡತ್ತವೆ. ಇದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎನ್ನುವ ಬಗ್ಗೆ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇನ್ನೂ ತಲೆ ಕೆಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ದೇಹದಿಂದ 50 ರಿಂದ 70 ಸೆಕೆಂಡ್ಗಳ ಕಾಲ ಬೆಳಕು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಾರಾಡುವ ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಕೀಟಗಳಾದ ಮಿಂಚುಹುಳಗಳು ನಮಗೆಲ್ಲಾ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತ. ನೆಲದ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸುವ ಮಿಂಚುಹುಳಗಳೂ ಹಲವು ಇವೆ.
 
ಬೆಳಕು ಉತ್ಪಾದಿಸಬಲ್ಲ ಇತರ ಜೀವಿಗಳು
 ಮಿಂಚುಹುಳಗಳಂತೆಯೇ ಬೆಳಕನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಬಲ್ಲ ಇನ್ನೂ ಹಲವಾರು ಜೀವಿಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದ ಸೈಹಾದ್ರಿಯ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿವೆ ಅಂದರೆ ಅಚ್ಚರಿಯೇ? ಕೆಲವು ಅಣಬೆಗಳೂ ಬೆಳಕನ್ನು ಬೀರುತ್ತವೆ. ತುಂಬಾ ಹಳೆಯ ಮರದ  ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯಬಲ್ಲ ಅಣಬೆಗಳು ಕೆವೊಮ್ಮೆ ಇಡೀ ಮರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ಮರಕ್ಕೆ ಮರವೇ ಜಗಮಗನೆ ಹೊಳೆಯುವ ಭ್ರಮೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತವೆ. ಲಡ್ಡು ಮರದ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆದ ನೂರಾರು ಅಣಬೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಈ ಬೆಳಕು ಎಂದು ಅರಿವಾಗಲು ಬೆಳಗಿನ ತನಕ  ಕಾಯಬೇಕು.
ಬೆಳಕನ್ನು  ಉತ್ಪಾದಿಸಬಲ್ಲ ಇನ್ನೊಂದು ಜೀವಿಯೆಂದರೆ ಸರಸ್ವತಿ ಚೇಳು. ನಾಲ್ಕಾರು ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಉದ್ದವಿರುವ ದಟ್ಟ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ತೆಳ್ಳನೆಯ ಈ ಹುಳು ನೋಡಲು ಎರೆಹುಳುಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ರಾತ್ರಿ ಹೊತ್ತು ಮನೆಯೊಳಗೆ ಬಂದ ಈ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಅಥವಾ ಕಡ್ಡಿಯಿಂದ ದೂಡಿದರೆ ಅದರ ದೇಹ ಬೆಳಕು ಬೀರಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ತಂತ್ರ. ವಿದ್ಯುತ್ ದೀಪಗಳ ಬಳಕೆ ಬಂದನತರ ಹೊಳೆಯುವ ಮೈನ  ಸರಸ್ವತಿ ಚೇಳಿನ ನೋಟ ಅಪರೂಪವಾಗುತ್ತಿದೆ.  ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳು ಬೆಳಕು ಬೀರಬಲ್ಲವು. ಒಂದು  ಜಾತಿಯ ಪಾಚಿ, ಕೆಲವು  ಮೀನುಗಳು ಬೆಳಕು ಬೀರುವ ಜಲವಾಸಿಗಳು.